Andijon qishloq xo’jalik instituti yangiliklari

2011 yil 25 iyun kuni Andijon davlat universitetining katta majlislar zalida “O’zbekiston Respublikasi Prezidentining 2009 yil 7 apreldagi “YAgonasan, muqaddas Vatan!” ko’rik tanlovini o’tkazish to’g’risida”gi PQ-1091–son qarori, Oliy va o’rta maxsus ta’lim vazirligining 2011 yil 1 iyundagi 227-sonli buyrug’i ijrosini ta’minlash maqsadida “YAgonasan, muqaddas Vatan!” ko’rik tanlovinining viloyat bosqichi o’tkazildi.

Unda viloyatdagi oliy o’quv yurtlardan, ishtirokchilar Vatanga sadoqat, uning taqdiri uchun dahldorlik hissi bilan yo’g’rilgan, mazmunan te’ran, badiiy yetuk qo’shiqlar ijrosi bo’yicha o’zaro bellashdilar. Ko’rik-tanlov yakuniga ko’ra Andijon qishloq xo’jalik institutining “Agronomiya” fakul’teti Kasbiy ta’lim yo’nalishi 1-bosqich 1-gurux talabasi Mashxura Xaydarova o’zining Doniyorbek Tojiboyev she’ri, Nozimjon Mo’minov musiqasi bilan ijro etgan “Ayyoming muborak, O’zbekistonim” qo’shig’i uchun fahrli 3 o’rinni egalladi va hakamlar xay’ati tomonidan fahriy yorliq, esdalik sovg’alari bilan taqdirlandi.

Mohidil ERGASHEVA,

AQXI “Ma’naviyat va ma’rifat”

markazi iqtidorli talabalar

bilan ishlash bo’yicha uslubchi

• Leave a comment... (0)

Andijon qishloq xo’jalik institutida Agronomiya mutaxassislik fanlari bo’yicha Respublika olimpiadasining yakuniy bosqichi bo’lib o’tdi. Unda Toshkent davlat agrar universiteti, Urganch davlat universiteti, Samarqand qishloq xo’jalik instituti, Buxoro davlat universiteti, Qarshi muxandislik iqtisodiyot instituti, Farg’ona politexnika instituti kabi o’nta nufuzli oliy o’quv yurtlarining iqtidorli talabalari bellashdilar.Ikki kun davomida bo’lg’usi olim agronomlar test sinovlari, yozma ish, misol-masalalar yechish, og’zaki suhbatlar jarayonida puxta nazariy bilimlari va amaliy ko’nikmalarini namoyish etdilar.Qizg’in bellashuvlar natijasiga ko’ra Andijon qishloq xo’jalik instituti Agronomiya fakulteti talabasi Dilrabo No’monova birinchi o’rinni egalladi. Ikkinchi va uchinchi o’rinlar Samarqand qishloq xo’jalik instituti talabasi SHerali Bo’riyev va Urganch davlat universiteti talabasi Murodjon Isaevlarga nasib etdi. Olimptada g’olibi Andijon qishloq xo’jalik instituti Agronomiya fakulteti talabasi Dilrabo No’monovaG’oliblar moddiy va ma’naviy rag’batlantirildilar.

Habibjon SIDDIQOV,

Andijon qishloq xo’jalik instituti

“Ma’naviyat va ma’rifat” markazi rahbari

• Leave a comment... (0)

Viloyat OIV/OITSga qarshi kurash markazi vrachlari, epidemiologlari OITS kasalligi, uning kelib chiqish sabablari haqida oliy ta’lim muassasalari, kasb-xunar kollejlari, litsey va maktab o’quvchilari, talaba-yoshlari orasida kasallikning kelib chiqish sabablari, fojiaviy oqibatlari va uni oldini olish yo’llari haqida batafsil ma’lumotlar berib, yoshlarni sog’lom turmush tarziga qat’iy rioya qilishga da’vat etib kelmoqdalar.

2001 yil 28 aprel kuni Andijon qishloq xo’jalik institutida OITS/OIV va uning oldini olishga qaratilgan chora-tadbirlar to’g’risida tadbir bo’lib o’tdi.

Viloyat OITSga qarshi kurash markazi yordamchi epidemiologi J.Mamadaliyeva OITS kasalligining kelib chiqish sabablari, fojiaviy oqibatlari, uni yuqishi va oldini olish yo’llari, OITS kasalligining eng yomon kasal ekanligi, xozirgi paytda mo’may pul topaman deb, soxta yolg’on va’dalarga ishonib, o’z ona yurtidan uzokda sarson-sargardorlikda yurganlar ko’pchilikni tashkil qilayotgani yoshlarimiz orasida sog’lom turmush tarzini shakllantirish, shaxsiy gigiyenaga, tozalikka rioya qilishlarini, bu kasallik o’zining daxshatli fojeasi bilan butun dunyo axliga xavf solayotgani, bu bedavo dardga chalinayotganlar orasida yoshlarning xam borligi nixoyatda achinarli ekani, OIV bu odamning immunitet tanqisligi virusi bo’lib, u immunitet tizimini zararlashi, bu davrda inson organizimida virus bo’lib kasallik alomatlari tez namoyon bo’lmasligi va insonlar o’zlari virus tashuvchi xisoblanishlari ularga qarshi kurashishimiz kerakligi xaqida talabalarga tushuntirib berdi.

Tadbir davomida talabalar o’zlarini qiziqtirgan savollarga javob oldilar.

Zuhra BOYZAQOVA,

Andijon qishloq xo’jalik instituti

Milliy istiqlol g’oyasini o’rganish

va targ’ib qilish bo’limi boshlig’i

• Leave a comment... (0)

Kuni kecha Andijon qishloq xo’jalik institutida 2011 yil 21 may kuni viloyatda “Obodlik-ko’ngildan boshlanadi” shiori ostida Mustaqilligimizning 20 yilligiga bag’ishlab o’tkaziladigan tadbirga tayyorgarlik ko’rish va uni yuqori saviyada tashkil etish xaqida yig’ilish bo’lib o’tdi. Unda institut rektori B. A. Sulaymonov, ma’naviyat va ma’rifat masalalari bo’yicha prorektor T. Abdullaev, Ma’naviyat va ma’rifat markazi raxbari X. Siddiqov, institut xotin-qizlar Kengashi raisi O. To’ychiboyevalar ishtirok etdilar.

Yig’ilishni institut rektori B. A. Sulaymonov kirish so’zi bilan ochib, viloyatda, institutda Mustaqilligimizning 20 yilligini munosib kutib olish va yuqori saviyada o’tkazish maqsadida tadbirlar o’tkazilayotgani, qizlarimizning o’zlarini tutishlari, odob-ahloq, kiyinish va muomala madaniyatlari, kelgusida amalga oshiriladigan ishlar, rejalar xaqida gapirib tegishli vazifalarni belgilab berdi.

So’ng ma’naviyat va ma’rifat masalalari bo’yicha prorektor T.Abdullaev so’z olib 2011 yil 5 may kunigacha milliy liboslar tiktirish, 21 mayda bo’ladigan “Obodlik – ko’ngildan boshlanadi” tadbiriga tayyorgarlik ko’rish haqida gapirdi va liboslar dizayni haqida mulohazalarini bildirdi.

Institut Xotin-qizlar Kengashi raisi O. To’ychiboyeva qizlarimizning kiyinish, o’zini tutish madaniyati, milliy liboslar ayniqsa do’ppi tanlash bo’yicha ma’lumot berdi.

Tadbir davomida institut rektori talaba qizlarni savollariga javob berdi va yaqinlashib kelayotgan bayramni ko’tarinki ruhda, yuqori saviyada tashkil etish va o’tkazish bo’yicha rejalarni belgilab berdi.

Zuhra BOYZAQOVA,

Andijon qishloq xo’jalik instituti

Milliy istiqlol g’oyasini o’rganish

va targ’ib qilish bo’limi boshlig’i

• Leave a comment... (0)

Kuni kecha Andijon qishloq xo’jalik institutida “Biz – kelajagi buyuk yurtning porloq yoshlarimiz” mavzusida ma’naviy –ma’rifiy tadbir bo’lib o’tdi. Tadbirda psiholog E.M.Jumaboyeva, ADU filologiya fakul’teti 3-bosqich talabasi, “Kamolot” stipendianti, A.Navoiy nomidagi Davlat stipendianti Z. Raxmonovalar ishtirok etdilar.

Tadbirni institut xotin qizlar Kengashi raisi O. To’ychiboyeva kirish so’zi bilan ochib talabalarning bilim olishlarida ularga xar tomonlama e’tibor berish, ularning ruhiy va aqliy jihatdan sog’lom bo’lishlari uchun sog’lom turmush tarzini shakllantirish zarurligini aytdi va talabalarni mexmonlar bilan tanishtirib so’zni psixolog E.M Jumaboyevaga berdi.

E.M.Jumaboyeva o’z so’zida talabalarning ichki muxitidan kelib chiqqan xolda ularning ruhiy kechinmalari, o’zlarini yetuk inson darajasida “Men”ini shakllantirishlarida muhim vosita sifatida o’z iqtidorlarini namoyon etishlari uchun kerak bo’ladigan qimmatli tavsiyalari va salbiy xolatlardan qay tarzda chiqib ketish sirlari xaqida o’z fikr-mulohazalarini bildirib o’tdi.

SHundan so’ng so’z olgan ADU filologiya fakul’teti 3-bosqich talabasi, “Kamolot” va A.Navoiy nomidagi Davlat stipendianti Z. Raxmonova xam talabalarga yonib yashash kerakligi, vaqtni bexudaga o’tkazmasliklari, olg’a intilib yashash kerakligi, qiyinchiliklarni sabr-qanoat bilan yengib o’tishga o’rganishni, maqsad, orzu sari dadil borish kerakligi shu bilan birga u o’zining xayoti va ijodiy faoliyatida erishayotgan yutuqlari xaqida gapirib yoshlarni o’z iqtidorlarini namoyish etishlari uchun o’qib-izlanib xarakat qilishlariga da’vat etdi.

Tadbir so’ngida talabalar o’zlarining qiziqtirgan savollariga javob oldilar. Tadbir baxs – munozaraga boy tarzda o’tdi.

Zuhra BOYZAQOVA,

Andijon qishloq xo’jalik instituti

Milliy istiqlol g’oyasini o’rganish

va targ’ib qilish bo’limi boshlig’i

• Leave a comment... (0)

O’zbekiston xalqiga xos azaliy fazilatlardan biri bu xotiradur. Xotira bu dunyoni tark etgan ajdodlarimizni xotirlash, eslash demakdir. SHunday g’oyalarni ilgari surib YUrtboshimiz I.A.Karimov farmoni bilan 9 may yurtimizda Xotira va qadrlash kuni deb e’lon qilindi. Urush faxriylarini jasoratini ulug’lash hamda abadiylashtirish yo’lida xotira maydoni, Vatandoshlarimizni ruhlarini shod qilish maqsadida ko’p jildlik xotira kitobini yaratilishi ularga nisbatan o’ziga xos ehtirom ifodasidir. Diyorimizni shunday kunlarga kelishida qanchadan-qancha ajdodlarimiz o’zining ulkan xissalarini qo’shganlar. Demak ular xotirasini unutmaslik, ularning chirog’ini o’chirmaslik bizning zimmamizda.

Xalq xotirasi deganda kishi ko’z o’ngiga Vatan ibtidosidan bugunga qadar shu yurt, shu xalq deb kurashgan, kuch-qudrati, aql-zakovatini ayamagan, kerak bo’lsa, shu yo’lda jon fido qilgan ne-ne buyuk zotlar bir-bir o’tadi. Spitamen, SHiroqdan Turkon Xotun, Maxmud Tarobiygacha, Soxibqiron Amir Temur, Mirzo Ulug’bekdan Zaxiriddin Muxammad Boburgacha, Jaloliddin Manguberdi, Najmiddin Kubrodan Madaminbekkacha yodga tushaveradi.

Ikkinchi jaxon urishida ishtirok etgan har bir halq uni o’zicha eslaydi, qurbonlarni o’zicha xortirlaydi, urushdan omon qaytgan, front ortida fidokorona mehnat qilgan va bugun safimizda yurgan faxriylarni ham o’zicha qadrlaydi.

Milliy va azaliy qadriyatimizga aylanib borayotgan 9 may – Xotira va qadrlash kuni munosabati bilan Andijon qishloq xo’jalik institutning tantanalar saroyida institut professor-o’qituvchilari, ishchi xodimlari, urush va mehnat fahriylari, talabalar ishtirokida “9 may – “Xotira va qadrlash kuni” munosabati bilan tantanali tadbir bo’lib o’tdi.

Tadbirni institut rektori B. Sulaymonov kirish so’zi bilan ochib, urush va mehnat fahriylarini, professor-o’qituvchilar, ishchi xodimlar, talabalarni 9 may – Xotira va qadrlash kuni bilan tabriklab, institutda ko’p yillar samarali faoliyat olib borgan, hozirda nafaqada bo’lgan urush va mexnat faxriylariga institut ma’muriyati va jamoat tashkilotlari nomidan esdalik sovg’alarini topshirdi.

Tadbir ishtirokchilariga badiiy havaskorlar tomonidan kontsert dasturi namoyish etildi. So’ng institut markaziy oshxonasida urush va mehnat fahriylari, professor-o’qituvchilar, ishchi xodimlar uchun bir piyola choy ustida suhbatlar tashkil etildi.

9 may – “Xotira va qadrlash kuni”ga bag’ishlab o’tkazilgan tantanali tadbirga kelaolmagan urush va mehnat fahriylarining holidan xabar olinib, ularga institut ma’muriyati va jamoat tashkilotlari nomidan esdalik sovg’alari topshirildi.

Zuhra BOYZAQOVA,

Andijon qishloq xo’jalik instituti

Milliy istiqlol g’oyasini o’rganish

va targ’ib qilish bo’limi boshlig’i

• Leave a comment... (0)

Toshkentda 13 aprel kuni Innovatsion g‘oyalar, texnologiyalar va loyihalar IV Respublika yarmarkasi boshlandi.

O‘zbekiston iqtisodiyotining yuqori sur’atlar bilan barqaror rivojlanishi istiqlolning dastlabki kunlaridan Prezidentimiz Islom Karimov tashabbusi bilan amalga oshirib kelinayotgan puxta o‘ylangan keng ko‘lamli islohotlar samarasidir. Barcha tarmoqlarni muvozanatli rivojlantirish, ishlab chiqarishni modernizatsiya qilish, texnik va texnologik yangilash, mahalliylashtirish dasturining amalga oshirilishi, kichik biznes va xususiy tadbirkorlikning har tomonlama qo‘llab-quvvatlanishi mamlakatimizda ishlab chiqarilayotgan, ichki va tashqi bozorlarda xaridorgir import o‘rnini bosadigan hamda eksportbop mahsulotlar hajmini muntazam oshirish imkonini bermoqda. Ilm-fan va ishlab chiqarish o‘rtasidagi hamkorlikning mustahkamlanishi hayot sinovidan o‘tgan, zikr etilgan ijobiy jarayonni rag‘batlantiruvchi va jadallashtiruvchi mexanizmga aylandi. «O‘zekspomarkaz»da boshlangan Innovatsion g‘oyalar, texnologiyalar va loyihalar IV Respublika yarmarkasi buning amaldagi ifodasidir.

An’anaga aylangan ushbu innovatsiyalar yarmarkasi Prezidentimiz Islom Karimovning 2008 yil 15 iyulda qabul qilingan «Innovatsion loyihalar va texnologiyalarni ishlab chiqarishga tatbiq etishni rag‘batlantirish borasidagi qo‘shimcha chora-tadbirlar to‘g‘risida»gi qarori ijrosini ta’minlash doirasida o‘tkazilmoqda. O‘zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Fan va texnologiyalarni rivojlantirishni muvofiqlashtirish qo‘mitasi, Iqtisodiyot vazirligi va Tashqi iqtisodiy aloqalar, investitsiyalar va savdo vazirligi tomonidan tashkil etilgan ushbu tadbirda o‘tgan yillardagi kabi vazirliklar, idoralar, banklar, milliy iqtisodiyotimizning barcha tarmoqlaridagi korxonalar, jumladan, kichik biznes va xususiy tadbirkorlik tuzilmalari, fermer xo‘jaliklari, O‘zbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasi institutlari, oliy o‘quv yurtlari, ilmiy markazlar, tajriba-konstruktorlik tashkilotlari vakillari ishtirok etmoqda.

Yarmarkaning ochilishida O‘zbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasi prezidenti Sh.Solihov mamlakatimizda ilmiy, jumladan innovatsion faoliyat davlatimiz rahbarining doimiy qo‘llab-quvvatlashi samarasida izchil rivojlanib borayotganini ta’kidladi. Bu borada davlat grantlari, shuningdek, qo‘shimcha investitsiyalarni jalb qilish tizimi tashkil etilib, undan samarali foydalanilmoqda. Bularning barchasi fundamental ilm-fan va amaliy tadqiqotlarni rivojlantirishga qaratilgan ilmiy jarayonni shakllantirish imkonini bermoqda.

Inqirozga qarshi choralar dasturini hayotga tatbiq etish davomida iqtisodiy islohotlarni izchil amalga oshirish, ularni rivojlantirish va chuqurlashtirish mamlakatimizda samarali natijalarga erishish imkonini berayotir. 2009 yilda mamlakatimiz yalpi ichki mahsulotining o‘sishi 8,1 foizni tashkil etgan bo‘lsa, 2010 yilda bu ko‘rsatkich 8,5 foizga yetdi. Bunday sur’atlar joriy yilda ham saqlanmoqda. Xalqaro moliya institutlarining fikricha, bu bugungi kunda jahon iqtisodiyotidagi eng yuqori ko‘rsatkichlardan bo‘lib, davlatimiz rahbari tomonidan belgilab berilgan hamda butun dunyoda islohotlarning «o‘zbek modeli» sifatida keng e’tirof etilgan taraqqiyot yo‘lining oqilona va to‘g‘ri ekanligining yorqin tasdig‘idir. Shunisi e’tiborliki, mamlakatimiz bu yutuqlarga global moliyaviy-iqtisodiy inqiroz va undan chiqish sharoitida erishmoqda. Holbuki, dunyoning aksariyat davlatlarida bu jarayon qiyinchilik bilan kechmoqda.

O‘zbekistonda ilm-fan va ishlab chiqarish o‘rtasidagi hamkorlik bir necha mushtarak maqsadlarni ko‘zda tutadi. Bozorda raqobat kuchayib borayotgani sababli xo‘jalik yurituvchilar eng ilg‘or texnologiyalarga ehtiyoj sezmoqda. Bunday texnologiyalarning joriy etilishi esa mablag‘, xomashyo va boshqa resurslarni kam sarflagan holda yuqori sifatli va xaridorgir mahsulot ishlab chiqarish imkonini beradi. Texnologik yangiliklarni yaratayotgan olimlar ham yakuniy natija – ularning amalda o‘zlashtirilishidan manfaatdor.

O‘zbekistonning ilmiy salohiyati bunday oqilona yondashuv tufayli tobora yuksalib bormoqda, mamlakatimiz intellektual mahsulotiga bugun ham ichki, ham tashqi bozorda talab katta. Masalan, avvalgi uch yarmarka davomida umumiy qiymati 41 milliard so‘mlik ilmiy va texnik ishlanmalarni joriy etish to‘g‘risida jami 1196 shartnoma imzolangan edi. Ularning soni yil sayin ko‘payib bormoqda: birinchi yarmarkada olimlar va xo‘jalik yurituvchilar 292 shartnoma imzolagan bo‘lsa, o‘tgan yilgi yarmarkada 456 shartnoma tuzildi. Ularning ko‘pchiligi amalga oshirildi va bu milliy iqtisodiyotimiz yetakchi tarmoqlarining o‘nlab yirik korxonalarini modernizatsiya qilish hamda texnologik yangilash, kichik biznes va xususiy tadbirkorlikni rivojlantirishga muhim hissa qo‘shdi.

Bu galgi to‘rtinchi yarmarkada olti yuzga yaqin istiqbolli texnologiya, loyiha va innovatsion g‘oyalar namoyish etilmoqda. Ulardan 471tasi yangi ishlanmalar bo‘lib, 91tasi esa avvalgi yarmarkalarda namoyish etilgan, hozircha joriy qilinmagan, lekin katta ishlab chiqarish salohiyatiga ega ishlanmalardir. Yarmarkada namoyish etilayotgan innovatsion g‘oyalar, texnologiyalar va loyihalarning 195 tasi sanoatni, 110 tasi qishloq xo‘jaligini modernizatsiya qilish, texnik va texnologik yangilash vazifalarini hal etishga yo‘naltirilgan, 87 tasi sog‘liqni saqlash va farmatsevtika tarmog‘i, 51 tasi axborot texnologiyalari, 28 tasi ilm-fan va ta’lim sohasiga oiddir.

«O‘zekspomarkaz» ko‘rgazma pavilyonlarida namoyish etilayotgan yuqori samara berishi kutilayotgan ishlanmalardan biri O‘zbekiston Fanlar akademiyasining Umumiy va noorganik kimyo institutiga tegishlidir. Bu «O‘zbekneftgaz» milliy xolding kompaniyasi, «O‘zbekiston havo yo‘llari» milliy aviakompaniyasi va «O‘zbekiston temir yo‘llari» davlat-aksiyadorlik kompaniyasi rezervuarlarida neft mahsulotlari va gaz kondensatini saqlashda ularning bug‘lanishi natijasida yengil uglevodorodlar isrofining oldini oladigan suzib yuruvchi pontonlardir. 2000 kub metr sig‘imga ega rezervuarda bitta pontonni qo‘llashdan keladigan iqtisodiy samara, hisob-kitoblarga ko‘ra, yiliga 400 million so‘mni tashkil qiladi. Qarshi neft bazasi, Muborak gazni qayta ishlash zavodi va «Sho‘rtanneftgaz» korxonasida o‘tkazilgan tajriba-sanoat sinovi shuni ko‘rsatdi.

O‘zbekiston kimyo-farmatsevtika ilmiy-tadqiqot institutining yog‘ ishlab chiqarish bo‘yicha moslamalarda qo‘llaniladigan oldindan gidrologik tozalash katalizatorini ishlab chiqarishni tashkil etish uchun mo‘ljallangan ishlanmasi ham yarmarka qatnashchilarida katta qiziqish uyg‘otdi. Shunisi diqqatga sazovorki, texnologiya mahalliy xomashyo va sanoat chiqindilaridan foydalanishga asoslangan. Ayni paytda asosan chetdan keltirilayotgan ushbu mahsulotning tatbiq etilishi mamlakatimiz neftni qayta ishlash va kimyo tarmoqlari ehtiyojini to‘liq ta’minlash bilan bir qatorda uni eksport qilish imkonini ham beradi.

Mutaxassislarning fikricha, «Paxtasanoat ilmiy markazi» ochiq aksiyadorlik jamiyati tomonidan taklif etilayotgan paxtaga birlamchi ishlov berish texnika va texnologiyasini takomillashtirish bo‘yicha kompleks dastur katta istiqbolga ega. Mazkur texnik qurilmalar tizimi paxtani aralashmalardan kam chiqindi chiqargan holda to‘la tozalaydi. Bundan tashqari, tola mikroreynerini o‘lchash uchun uning tarkibiga kiradigan akustik pribor import o‘rnini bosadi. Xorijda ishlab chiqarilgan shunday moslama bilan taqqoslanganda u sakkiz baravar ixcham bo‘lib, energiyani qariyb 20 baravar kam sarflaydi.

Ta’kidlash lozimki, joriy yilda oliy o‘quv yurtlari tomonidan yarmarkaga taqdim etilgan yangi ishlanmalar soni ancha ko‘paygan. Ularning aksariyati bevosita talabalar yoki ularning ishtirokida yaratilgan. Masalan, Toshkent kimyo-texnologiya institutida yaratilgan tez tozalanadigan paxta yog‘ini va tarkibida gossipol kam shrot olish texnologiyasi, Mirzo Ulug‘bek nomidagi Milliy universitet olimlari va talabalari jamoasi tomonidan «Olmaliq kon-metallurgiya kombinati» ochiq aksiyadorlik jamiyati va «Kompozit» korxonasi mutaxassislari bilan hamkorlikda yaratilgan mis ishlab chiqarish bo‘yicha chiqindisiz, energiya va resurs tejaydigan, ekologik toza texnologiya, mamlakatimiz oliy o‘quv yurtlari xo‘jalik yurituvchilarga joriy qilish uchun taklif etayotgan katta amaliy ahamiyatga ega boshqa ko‘plab loyihalar shular jumlasidandir.

Prezidentimiz Islom Karimov ta’kidlaganidek, kichik biznes va xususiy tadbirkorlik bugun iqtisodiyotning zamonaviy tarkibini shakllantirishda muhim rol o‘ynaydi. Bu sektor tez o‘zgarib turgan talabni qondirish, yangi ish o‘rinlarini tashkil etish va aholi daromadining ko‘payishini ta’minlashda muhim o‘rin tutadi. 2010 yilda mamlakatimiz yalpi ichki mahsulotida ushbu sektorning ulushi 52,5 foizni tashkil qildi. Bu ko‘rsatkich davlatimiz tomonidan berilayotgan katta yordam, ko‘plab imtiyoz va preferensiyalar hisobidan muttasil o‘sib bormoqda. Joriy yilning mamlakatimizda Kichik biznes va xususiy tadbirkorlik yili, deb e’lon qilinishi ham bu boradagi ishlar ko‘lamini yanada kengaytirishga xizmat qilmoqda.

Yarmarkada ushbu sektor xo‘jalik yurituvchilari uchun maxsus bo‘lim tashkil etilgan bo‘lib, uni shakllantirishda akademik va ilmiy-tadqiqot institutlari, oliy o‘quv yurtlari, konstruktorlik muassasalari va ixtirochilar ishtirok etdi. Bu yerda namoyish etilayotgan oziq-ovqat mahsulotlarini qayta ishlash va ishlab chiqarish uchun ixcham uskunalar, turli tarmoqlar uchun mini-texnologiyalar, muqobil manbalardan energiya olish qurilmalari va boshqa ko‘plab yangiliklar yarmarkada qatnashayotgan kichik biznes vakillarida katta qiziqish uyg‘otmoqda.

– Men yarmarkaga o‘simlik yog‘i ishlab chiqaradigan mini-zavodimiz uchun zamonaviy uskunalar xarid qilish maqsadida keldim, – deydi Surxondaryo viloyati Muzrabot tumanidagi xususiy korxona rahbari Rajab Hayitaliyev. – Bu yerda namoyish qilinayotgan texnologiyalar bir-biridan qolishmaydi. Toshkent davlat agrar universitetida yaratilgan qurilma menda, ayniqsa, katta qiziqish uyg‘otdi. U yog‘ olish jarayonini ancha tezlashtiradi, foydalanish uchun qulay va ixcham. Shu sababli ushbu qurilmani sotib olish to‘g‘risida shartnoma tuzdik. Davlatimiz rahbaridan biz, tadbirkorlar, fermerlarga innovatsiyalar yarmarkasida nafaqat mamlakatimizda yaratilgan texnologiyalar bilan tanishish, balki ularni o‘z ishimizni rivojlantirish uchun xarid qilish imkonini yaratib bergani uchun minnatdormiz.

Yarmarkaning birinchi kunida yangi texnologiyalarni sotib olish va joriy qilish to‘g‘risida yuzga yaqin shartnoma imzolandi. Masalan, «O‘zmetkombinat» ochiq aksiyadorlik birlashmasi va Toshkent davlat texnika universiteti o‘rtasida jami qiymati 115 million so‘mlik to‘rtta ishlanmani o‘zlashtirish to‘g‘risida shartnomalar tuzildi.

– Ushbu ishlanmalarning joriy etilishi biz ishlab chiqarayotgan prokat mahsulotlar va xalq iste’mol tovarlari sifatini yanada oshirish imkonini beradi, – deydi «O‘zmetkombinat» ochiq aksiyadorlik birlashmasining innovatsiyalar va investitsiyalar bo‘limi boshlig‘i Hasan Toshmatov. – Bundan tashqari, bu texnologiyalar resurslarni tejash, import o‘rnini bosadigan mahsulotlar ishlab chiqarishni kengaytirish va, eng muhimi, ekologik toza ishlab chiqarishlarni tashkil etishga xizmat qiladi. Har yili o‘tkazib kelinayotgan innovatsion yarmarkalarda ishtirok etish orqali korxonamizda ishlab chiqarish jarayonini optimallashtirishga yordam beradigan yigirmadan ortiq ana shunday texnologiyani joriy qildik. Bundan tashqari, talab va ehtiyojlarimizni inobatga olgan holda o‘z yangiliklarini yaratayotgan ixtirochilar bilan doimiy hamkorlikni yo‘lga qo‘ydik.

Yarmarkada shartnomalar tuzish tartibini yengillashtirish uchun barcha shart-sharoitlar yaratilgan. Bu yerda mamlakatimizning yetakchi banklari, sug‘urta kompaniyalari, Davlat patent idorasi, Iqtisodiyot vazirligining Texnologiyalar transferi agentligi mutaxassislari xizmat ko‘rsatmoqda. Ular shartnomalarni rasmiylashtirish, shuningdek, yangiliklarni o‘zlashtirish uchun imtiyozli kreditlar olish bo‘yicha barcha ishtirokchilarga zarur maslahatlarni bermoqda.

Darhaqiqat, Innovatsion g‘oyalar, texnologiyalar va loyihalar Respublika yarmarkasi oldiga qo‘yilgan barcha maqsadlarga erishilmoqda. Yarmarkaning salmoqli natijalari milliy iqtisodiyotimizning barcha jabhalarini modernizatsiya qilishda, uni mamlakatimiz olimlari va ixtirochilari tomonidan yaratilgan eng ilg‘or texnologiyalarni joriy etish hisobidan jadal rivojlantirishda o‘z ifodasini topayotir. Ilm-fan va ishlab chiqarish o‘rtasidagi integratsiya va kooperatsiya aloqalari kengaymoqda. To‘rtinchi innovatsiya yarmarkasi ham buni yana bir bor tasdiqlaydi. Olimlar va xo‘jalik yurituvchilarning o‘zaro hamkorligi bo‘yicha yaratilgan mazkur samarali mexanizm O‘zbekistonda zamonaviy innovatsion iqtisodiyotni rivojlantirish va pirovard natijada, davlatimiz rahbari tomonidan yaqin vaqt ichida dunyoning rivojlangan mamlakatlari qatoridan munosib o‘rin egallash borasida belgilab berilgan vazifalarni amalga oshirishda muhim omil bo‘lmoqda.

• Leave a comment... (0)

Andijon qishloq xo’jalik institutida 7 aprel – Butunjahon salomatlik kuniga bag’ishlangan tadbir bo’lib o’tdi. Tadbirni institut rektori, biologiya fanlari doktori B.Sulaymonov kirish so’zi bilan ochib, mamlakatimizda mustaqillik yillarida YUrtboshimiz rahnamoligida inson salomatligini mustahkamlash, sog’liqni saqlash tizimini islox qilish, barkamol avlodni voyaga yetkazish bo’yicha amalga oshirilgan ishlar va ularning natijalari haqida qisqacha to’xtaldi.

Kun davomida institut tantanalar maydonida Andijon tumani Sobir Rahimov nomli Qishloq vrachlik punkti, institut Sanatoriy-profilaktoriysi, Ibn Sino salomatlik markazi shifokorlari professor-o’qituvchilar, xodimlar va talabalarga beminnat xizmat ko’rsatdilar, ularning murojaatlari bo’yicha tibbiy tekshiruv, diagnostika va tahlillarni amalga oshirdilar, salomatlikni tiklash va sog’lom turmush tarzi bo’yicha maslahatlar, yo’l yo’riqlar berdilar. SHu kuni 220 nafardan ortiq talabalar, 130 nafardan ortiq professor-o’qituvchilar va xodimlar malakali shifokorlar va tibbiyot xodimlarining xizmatlari va maslahatlaridan bahramand bo’ldilar. Tadbirni tashkil etish va o’tkazishda Sobir Rahimov nomli Qishloq vrachlik punkti, institut Sanatoriy-profilaktoriysi, Ibn Sino salomatlik markazi bosh shifokorlari D.Alixonova, A.Otaxonov, A.Isomiddinova, shifokor M.Zokirova, hamshira F.Qosimova, institut kasaba uyushma qo’mitasi raisi Z.Turg’unov va boshqalar jonbozlik ko’rsatdilar.

“Meros” ansanbli san’atkorlarining rang-barang kuy, qo’shiq va raqslardan iborat kontserti tadbirga ko’tarinki ruh bag’ishladi. Ansanblning hushovoz xonandalari Munavvara CHavarova, Adhamjon Abdulhaev, Akramjon Turdiyev, Sobirjon Matqosimov, “Nihol” mukofoti sovrindori Ro’zixon Nurmatova, Dilshodbek Fozilovlarning qo’shiqlari, yosh iqtidorli raqqosa qizlarning jozibali raqslari ko’pchilikda yaxshi taassurot qoldirdi.

• Leave a comment... (0)

O’zbekistonning iqtisodiyotini barqaror rivojlanishida kichik biznes va xususiy tadbirkorlikni tutgan o’rni va axamiyati beqiyos darajada yuqoridir. Sababi, kichik biznes va xususiy tadbirkorlik bozor talablariga oson moslashadi, uni tashkil etishga katta sarmoya talab etilmaydi, xarajatlar esa nisbatan olinganda qisqa muddatlarda o’zini oqlaydi, axolini bandlik darajasini oshiradi, ichki bozorni to’yintiradi. Eng asosiysi mamlakatimizni raqobatbardoshligini oshirishda muxim rol o’ynaydi. Rakobatbardoshlik 2011 yil uchun belgilangan ustuvor yo’nalishlarning birinchisi etib belgilandi. Prezidentimizning ta’kidlashicha mamlakatimiz raqobatbardoshligini oshirmasdan jahon bozorlarida o’zimizning munosib o’rnimizga ega bo’lishimiz mumkin emas. SHuning uchun ham kichik biznes va xususiy tadbirkorlikni rivojlantirish jamiyatimiz taraqqiyotining xozirgi bosqichida axoli turmush darajasini va farovonligini ta’minlashning asosiy omiliga aylanib bormoqda. YUrtboshimiz Islom Karimov o’zining 7 dekabr 2010 yildagi “Mamlakatimizni modernizatsiya qilish yo’lini izchil davom ettirish taraqqiyotimizning muhim omilidir” mavzusidagi ma’ruzasida ushbu masalaga atroflicha to’xtalib, 2011 yilni “Kichik biznes va xususiy tadbirkorlik” yili deb nomlashni taklif etdi. Xozirgi kunda bu sohadagi barcha ishlar tasdiqlangan davlat Dasturi asosida amalga oshirilmoqda.

Respublikamizda kichik biznes va xususiy tadbirkorlikni yalpi ichki maxsulotdagi xissasi oxirgi o’n yilda 31 foizdan 52,5 foizga ko’tarildi. 2011 yilda uni yalpi ichki maxsulotdagi xissasini 54 foizga yetkazish ko’zda tutilmoqda. Ushbu sohada mamlakatimiz axolisining 75 foizdan oshiqrog’i faoliyat ko’rsatmoqda. Istiqbolda kichik biznes va xususiy tadbirkorlikni yalpi ichki maxsulotdagi xissasi kamida 70-75 foizga ko’tariladi. Bu rivojlangan industrial mamlakatlarning ko’p yillik tarixiy tajribalarida to’la isbotlangan.

Mamlakatimizda axolii bandligin ta’minlash va yangi ish o’rinlarini tashkil etish maqsadida maxsus davlat dasturi qabul qilngan bo’lib, uni asosida 2011 yilda 950 mingdan ortiq yangi ish o’rinlarini tashkil etish rejalashtirilmoqda. Uni 600 mingdan ortig’i yoki 63,2 foizi kichik biznes va xususiy tadbirkorlik xissasiga to’g'ri keladi. Ushbu ma’lumotlar kichik biznes va xususiy tadbirkorlikni bu sohadagi o’rni beqiyos darajada katta ekanligini yana bir bor asoslaydi.

Respublikada kichik biznes va xususiy tadbirkorlik tutgan o’rni va axamiyatini xisobga olib uni tashkil etish va rivojlantirish davlat tomonidan har tomonlama qo’llab-quvvatlanmoqda.

2010 yilda 2001 yilga nisbatan kichik biznes va xususiy tadbirkorlik sub’ektlariga o’rnatilgan yagona soliq stavkasi 30 foizdan 7 foizga tushirildi. Ushbu soliq stavkasini 2011 yilda 6 foizga tushirish ko’zda tutilmoqda. Undan tashqari kichik biznes su’ektlariga bir qator soliq imtiyozlari ham berildi.

Kichik biznes va xususiy tadbirkorlik sub’ektlarini moliyaviy jixatdan qo’llab-quvvatlanishga ham aloxida e’tibor berilmoqda. Oxirgi o’n yilda ular uchun ajratilgan kreditlar xajmi 15,7 martaga kupayib 2 trillion 700 ming so’mga yetkazildi. Bu sohada kichik biznes sub’ektlarini tijorat banklari tomonidan imtiyozli kreditlar bilan ta’minlanishiga aloxida e’tibor berilmoqda.

Respublikada kichik biznes va xususiy tadbirkorlikning rivojlanishi quyidagi ustuvor yo’nalishlarga ega:

- turli ijtimoiy guruhlar o’rtasidagi daromadlarining nomutanasobligini me’yorlashtirib turadi;

- tadbirkorlik faoliyatini muntazam takomillashib borishini ya’ni tadkirkorlik ko’nikmalarini va san’atini tarkib topishini va rivojlanishini ta’minlaydi;

- iqtisodiyotning sohalari va tarmoqlari o’rtasidagi mustahkam aloqalarni tarkib topishi va rivojlanishini ta’minlaydi;

- nisbatan kichik sarmoyalar bilan axolining bandlik darajasini oshirish imkoniyatini yaratadi;

- texnik-texnologik, tashkiliy va boshqarish soxalarida yangiliklarni samarali amalga oshirish imkoniyatini yaratadi;

- raqobatni xosil qilib monopoiyani cheklaydi va bozor mexanizmini ishga tushishi uchun zarur bo’lgan iqtisodiy shart-sharoitlarni xosil qiladi;

Ruxshunos olimlarning ta’kidlashlaricha tadbirkorning muvaffaqqiyatlari va uni faoliyatining samaradorligi kuyidagi omillarga bog’liqdir:

Tadbirkor rahbarda tashkilotchilik qobiliyatining namoyon bo’lishi;

• Rahbarning odamlar bilan til topib ishlash mahorati;
• Tadbirkor rahbarning mehnatga munosabatida ishbilarmonligi;
• Rahbar faoliyatida ijro etish qobiliyatining namoyon bo’lishi;
• Tadbirkor rahbarning qarorlarni qabul qilishdagi uquvi;
• Tadbirkor rahbarning odamlarga munosabati;
• Tadbirkor rahbarning o’z-o’ziga talabchanligi;
• Tadbirkor rahbarning odamlarga munosabati;
• Tadbirkor rahbarning ruhiy-psixologik xususiyatlari, ruhiy-fiziologik sifatlari, axloqiy, ma’naviy sifatlari;
• Tadbirkor rahbarning ishbilarmonlik sifatlari;
• Tadbirkor rahbarning tashqi ko’rinishi.

Tadbirkorlik faoliyatining samaradorligi ko’p jixatdan uni jamoasini jipslashganligiga va axilligiga bog’liqdir. Bunda mexnat jarayonini to’g'ri uyushtirilishi va jamoa a’zolari o’rtasidagi o’zaro munosabatlarni tartibga solinishi muxim axamiyatga egadir.

Alijon ABDULLAEV,

AQXI “Qishloq xo’jaligi iqtisodiyoti

va boshqaruv” kafedrasi mudiri, dotsent

Navruza SAYFUDDINOVA,

Fermer xo’jaligini boshqarish ta’lim yo’nalishining 2- bosqich talabasi

• Leave a comment... (0)